Alexander Gronsky (Estland, 1980) winnaar van de prestigieuze Foam Paul Huf Award 2010, daar scoorden we hier op 29 maart j.l. al een mooie scoop mee.  Even resumeren: jaarlijks ontvangt  een jong internationaal fotografietalent tot 35 jaar deze prijs van € 20.000, een artist-in-residence in Amsterdam en … een tentoonstelling in Foam. Echt een pretpakket dus. Afgelopen weekend startte Gronsky z’n tentoonstelling met post-Sovjet landschappen, vooral uit de series Less Than One en The Edge.

Dat de internationale jury nogal gecharmeerd was van de Russische landschappen van Gronsky is goed te begrijpen. Zijn foto’s van staffelfiguren in een groots decor; de woestenij die grenst aan Moskou of de barre Russische Outback waar het gemiddelde bevolkingsdichtheid minder dan één per persoon per vierkante kilometer is, zijn meeslepend en met een groot gevoel voor kleur gemaakt. Neem even de moeite en klik door naar de serie Less Than One op de voorbeeldige site van Grosky.

Extra leuk dat nu een belangrijke foto van Gronsky uit zijn laatste serie aangeboden wordt door Foam Editions. We suggereerden het al eerder: neem die trap naar de bovenverdieping van Foam – daar wacht je een ware schatkist aan betaalbare fotografie.

Deze editie met zonnebaadster in Vladivostok is prima, qua beeld, formaat, oplage, prijs en het wenkende toekomstperspectief van Gronsky.

Andrea Fraser (Billings USA, 1965) is een performance kunstenaar, die vooral bekend staat om haar ironiserende en kritische blik op de kunstwereld. In 2007 had zij een solotentoonstelling in De Hallen in Haarlem, waarin zeven door het museum aangekochte videowerken van Fraser te zien waren. Ook is haar werk onder andere vertegenwoordigd in de collecties van Centre Pompidou Parijs, MOMA New York en Tate Modern Londen.

Fraser kiest in haar werk de kant van de kunsttoeschouwer die in haar ogen krijgt opgedrongen, door de kunstenaar of de kunstinstelling, dat iets de moeite waard is. Ze bekritiseert dan ook in verschillende performances deze betuttelende en opdringerige kant van de kunstwereld. In Gallery Talk neemt zij de gedaante aan van een rondleidster in een museum, die een even enthousiasmerend en hoogdravend verhaal houdt over een schilderij van Poussin, als over de stoel van de zaalwacht. In de performance en video Little Frank and his Carp zien we haar als bezoeker van het Guggenheim Museum letterlijk gehoorzamen aan de stem van de audiotour, als ze architect Frank Gehry’s handelsmerk, de ‘pilaar’, sensueel gaat bevoelen (en daar blijft het niet bij…).

In 1984 begon Fraser aan een project (Untitled series), waarbij vrouwbeelden van Oude meesters en beroemde kunstenaars uit de 20e eeuw gecombineerd worden tot één, op poster-formaat c-prints (voor voorbeelden). Een prachtig voorbeeld is deze editie Untitled Drawing (De Kooning/Raphael) waarbij een schets (voor het Woman I-schilderij) van De Kooning over een schets (voor Madonna met kind) van Raphael wordt gezet. De ‘schilderijenversie’ hiervan is o.a.  in bezit van de Saatchi Gallery. Door deze versmelting van de pure,  maagdelijke Raphael en de woeste, krachtige De Kooning geeft Andrea Fraser ons een nieuwe, verfrissende blik op de verbeelding van de vrouw  in de kunstgeschiedenis (en daarbuiten).

Op You tube is een door Fraser ‘goedgekeurde’ opname te zien van May I help you? (een flicker-versie, waar je niet veel wijzer van wordt), maar deze variant geeft een indruk van haar ironische en herkenbare (!) kijk op de kunstwereld.

Bas Meerman

Preview We Like Art Lounge @ Art Amsterdam
11 t/m 15 mei 2011, RAI Amsterdam

Cao Ping, Uit de serie ’100 Years Loneliness’ (2009-2010), aquarel op zijde op papier, 45×45 cm, € 1.428,- (incl. 19%), Canvas International Art (stand 78)

Mooi concept; de Collectie Imaginaire van Arti et Amicitiae. Na eerder leden te hebben uitgenodigd hun eigen kunstverzameling te presenteren in de sociëteit, is sinds kort ook de eer aan jonge leden zonder collectie. Toon je ‘imaginaire’ collectie, welke kunstenaars en kunstwerken zou je graag in je kunstcollectie willen hebben? Nog tot 25 november is de ‘collectie’ van Katja Vercouteren te zien. Een samenkomst van kunstenaars waarbij bekendere kunstenaarsnamen je interesse aanwakkeren over minder bekende kunstenaars. Op de site van Arti valt te lezen: “uit al het werk spreekt een zekere intimiteit, deze intimiteit lijkt in conflict te zijn met de omgeving (…)”. De namen: Kiki Lamers, Anne-Mie van Kerckhoven, Helen Verhoeven, Andrei Roiter, Ciselaut, Karin Arink, Ronald Versloot, Katja Vercouteren zelf en Clementine Oomes.

Zo kan het dat je oog opeens een paar keer onbekend, maar verrassend werk tegenkomt, het blijkt van Clementine Oomes (Hilversum, 1970) te zijn. Een tekening van een eland of hert gelijkend dier, kwetsbaar en ruw tegelijk. Dunne lijnen met pen en inkt en grovere delen met diepzwarte verf of soms inkt, die het papier lijkt te hebben aangetast. Als een soort extra huid zorgen dunne halftransparante papiertjes en lijm voor een laagje vervaging, bescherming, venster en pleister tegelijk (zie detail onder Zie meer). In andere werken vormen de verschillende lagen klein papier voor meer diepte. Deze herhaling van tekening op tekening creëert een drie-dimensionale schubbeachtige laag (zie hieronder een voorbeeld). Terugkerende elementen in haar werk zijn innerlijke tegenstellingen, verval, afwachting, ondefinieerbaarheid en isolement.

De kunstenaar volgde haar opleiding aan de KABK in Den Haag en was meerdere keren te zien in tentoonstellingen bij Ververs Gallery in Amsterdam.

Afbeelding 1: detail van Moose baby, 2011
Afbeelding 2: laagjes transparant papier in werk Clementine Oomes