Zanele Muholi – Zonder titel (uit de serie Being), 2007 – € 220

Zanele Muholi (Umlazi, Durban, 1972) werd door Sunday Independent ‘de Annie Leibovitz van Zuid-Afrika’ genoemd. Beide feministen maakten provocerende foto’s. Muholi is naast fotografe, ook activiste en strijd tegen de vooroordelen in Afrika over lesbische (en transeksuele) relaties en homoseksualiteit. Met fotografische getuigenissen van de levens van zwarte lesbische vrouwen in Afrika weet zij taboes te doorbreken. Door het geluk en de liefde, maar ook het haatgeweld tegen deze vrouwen te laten zien, geeft zij wereldwijd meer inzicht in de dagelijkse realiteit in Afrika.

Muholi zei hier het volgende over: “…Ik richt mij op haatgeweld en kijk naar de overlevenden van het enorme geweldsprobleem dat homoseksuele vrouwen en mannen raakt in de townships in Zuid-Afrika. Als feministische kunstenares richt ik me op sekse en seksualiteit, wil ik door beelden te gebruiken de stilte verbreken rondom seksueel geweld, misbruik, HIV/Aids en homofobisch haatgeweld dat vooral vrouwen raakt.”

Haar werk is niet heel bekend onde r de ‘gewone’  kunstkenner, maar zij wordt gezien als één van de meest baanbrekende Afrikaanse kunstenaars. Bijzonder in haar werk is dat zij met de geportretteerden een persoonlijke band heeft, hierdoor zijn de foto’s comfortabel toegankelijk, of het nu de ‘bedscenes’, de meer statische portretten of vrienden’kiekjes’ zijn. In 2006 was zij met haar tentoonstelling Only half the picture in Kaapstad, Johannesburg en Amsterdam (Galerie 32-34) te zien. In 2009 was haar werk in Nederland te zien in de tentoonstelling Rebelle; kunst en feminisme 1969-2009 in Museum voor Moderne Kunst in Arnhem. Het rijtje kunstenaars is indrukwekkend, neem een Marlene Dumas, Tracey Emin, Marina Abramovic, Sophie Calle, Lily van der Stokker of Kara Walker. Voor een uitgebreid visueel verslag zie hier.

ZAM Africa magazine, die ook op Art Amsterdam stond dit jaar (met een prachtige editie van Marlene Dumas: Nelson Mandela, voor €1.918,-, zijn geboortejaar), besteedde  meerdere keren aandacht aan het werk van Muholi. Als dank schonk Zanele Muholi deze foto aan ZAM, als onafhankelijk platform voor Afrikaans talent.